Φορολογική μεταχείριση δωρεάς ψιλής κυριότητας επί ακινήτου με παρακράτηση επικαρπίας
Αναφορικά με την επικαρπία επί ακινήτων, δηλαδή το εμπράγματο δικαίωμα του επικαρπωτή να χρησιμοποιεί και να καρπώνεται ξένο πράγμα, διατηρώντας όμως ακέραιη την ουσία του, σημειώνουμε ότι είναι αμεταβίβαστη και αποσβήνεται με το θάνατο του επικαρπωτή.
Στην περίπτωση που ο κληρονόμος αποκτήσει την ψιλή κυριότητα ακινήτου με συμβολαιογραφική πράξη (όπως δωρεά/γονική παροχή/μεταβίβαση με επαχθή αιτία) κατά την οποία παρακρατείται η επικαρπία από τον δωρητή/μεταβιβάζοντα και ο δωρητής/επικαρπωτής/μεταβιβάζων αποβιώσει σε μεταγενέστερο χρόνο, γίνεται αυτόματη συνένωση ψιλής κυριότητας και επικαρπίας και ο κληρονόμος αποκτά δικαίωμα πλήρους κυριότητας επί του ακινήτου.
Αναφορικά με τη σχετική φορολογική υποχρέωση που ανακύπτει κατά τη συνένωση της ψιλής κυριότητας ακινήτου με την επικαρπία, με τον θάνατο του επικαρπωτή, σημειώνουμε ότι η ψιλή κυριότητα υποβάλλεται σε φόρο κατά το χρόνο της συνένωσης με αυτήν της επικαρπίας και ο φόρος υπολογίζεται επί της αξίας της πλήρους κυριότητας, κατά το χρόνο αυτόν. Ωστόσο, η ψιλή κυριότητα ακινήτων υπόκειται σε φόρο στις εξής περιπτώσεις:
α) Όταν ο κληρονόμος, στον οποίο περιέρχεται η ψιλή κυριότητα, έχει ήδη την επικαρπία με ιδιαίτερο τίτλο.
β) Όταν περιέλθει σε άλλο κληρονόμο, κατόπιν αποποίησης της κληρονομίας από εκείνον που έχει με ιδιαίτερο τίτλο την επικαρπία.
γ) Όταν μεταβιβασθεί από τον ψιλό κύριο με αντάλλαγμα. Ως μεταβίβαση με αντάλλαγμα νοείται και η διανομή της ψιλής κυριότητας.
δ) Όταν ο ψιλός κύριος αποκτήσει την ενάσκηση του δικαιώματος της επικαρπίας.
ε) Όταν ο ψιλός κύριος, με δήλωση που θα υποβάλει στον προϊστάμενο της αρμόδιας υπηρεσίας της Φορολογικής Αρχής οποτεδήποτε, ζητήσει την άμεση φορολόγηση της ψιλής κυριότητας. Στην περίπτωση αυτή χρόνος φορολόγησης είναι ο χρόνος υποβολής της δήλωσης.
Συνεπώς, σε περίπτωση μεταβίβασης της ψιλής κυριότητας με χαριστική δικαιοπραξία με αντίστοιχη παρακράτηση της επικαρπίας ισοβίως και εφόσον ζητηθεί η άμεση φορολόγηση της, εξαντλείται ολόκληρη η φορολογική υποχρέωση με αποτέλεσμα να μην οφείλεται φόρος κατά τον χρόνο συνένωσης της επικαρπίας με την ψιλή κυριότητα.
* Οι πληροφορίες είναι ακριβείς με βάση τα δεδομένα που είναι γνωστά στο συντάκτη κατά το χρόνο συγγραφής του άρθρου. Δεν έχουμε υποχρέωση να επικαιροποιούμε τα αναρτημένα άρθρα. Η δικηγορική μας εταιρεία δεν αναλαμβάνει ευθύνη έναντι οποιουδήποτε τρίτου που δεν είναι εντολέας μας και δεν έχει υπογράψει τους όρους συνεργασίας μας.